Munk


Hannfugl av munk Foto: Tony Hisgett
Hannfugl av munk
Foto: Tony Hisgett
Systematikk
Klasse: Aves
Orden: Passeriformes
Familie: Sylviidae
Slekt: Sylvia
Vitskapleg namn
Sylvia atricapilla

Munk (Sylvia atricapilla) er ein medlem i songarfamilien Sylviidae.

UtsjånadEndra

Munken er ca. 14 cm og veg ca. 19 gram. Både ho og han har kalott. Hos hannen er denne svart og hos hoa raudbrun. Nebbet er svart.

LæteEndra

Songen liknar på hagesongaren sin.

UtbreiingEndra

Arten er utbreidd i Europa frå midt i Fennoskandia til Nordvest-Afrika i vest, i aust til Ural, og til Litleasia og Midtausten i søraust. Fem underartar er skildra, og i Nord-Europa lever nominatunderarten atricapilla. Bestandane i nord og aust er trekkfuglar, fuglane i sør er berre delvis trekkfuglar. Fuglane i vest overvintar på den iberiske halvøya og i det sørlege Frankrike, medan dei i aust overvintrar på Kypros og kysten av Litleasia. Det er slik at fuglane som hekkar lengst nord overvintrar lengst sør. I Europa reknar ein bestanden til 25-49 millionar par. I Fennoskandia har bestanden auka, og også lengre sør ser det ut til å ha vore ein auke dei siste tiåra.

Biotop og utbreiing i NoregEndra

Munken trivst best i lauvskog eller frodig kratt, sjølv om han også er å finne i blandingsskog. Arten er mest talrik i Sør-Noreg til og med Trøndelag, men kan også finnast på gode lokalitetar i Nord-Noreg.

NæringEndra

Føda er insekt og andre smådyr. I trekktida òg bær.

HekkingEndra

 
Munkeegg

Hoa legg 5 egg i siste del av mai eller juni. Begge kjønn rugar i 14 dagar. Ungane blir i reiret 11 dagar.

TrekkvanarEndra

Hausttrekket startar i august, og norske fuglar finn vegen til begge overvintringsområda, både det i søraust og det i sørvest. Nokre fuglar overvintrar i Noreg. Ein del av desse er ungfuglar frå den kontinentale bestanden, som i større grad ikkje trekker, men spreier seg i fleire retningar. Dei første fuglane flyg frå vinterkvartera i februar/mars, og kjem til Noreg i mai, lengst sør i landet kanskje allereie i april.

BakgrunnsstoffEndra

KjelderEndra